Hebben waterprojecten in Ethiopië zin?

Arie Slob reisde begin februari 2011 naar Ethiopië. Zijn betrokkenheid met dat gebied gaat terug tot 2007, toen hij met Walk4Water meeliep en geld ophaalde voor ZOA's waterprojecten in Ethiopië. In oktober 2008 nam hij al eens poolshoogte. De waterzuivering was toen net gebouwd. Hoe is het nu, ruim twee jaar later, wat hebben de projecten betekend voor de doelgroep? Hij hield een dagboek bij op zijn eigen weblog (arieslob.nl).


Hieronder een uitgebreide samenvatting daarvan:


Lichtpuntjes voor vluchtelingen Ethiopië

maandag 31 januari 2011

"Fill this land with the Father's glory". Ik ben in een internationale kerk in Addis Ababa, de hoofdstad van Ethiopië. Er wordt gezongen en gebeden. Onder andere voor het land Egypte waar juist deze week grote onlusten zijn uitgebroken. Ook wordt er gebeden voor een bijeenkomst van de leiders van de Afrikaanse Unie die deze dagen in Addis Ababa bij elkaar zijn gekomen.

Ik ben niet voor de eerste keer in Ethiopië en deze kerk. In oktober 2008 maakte ik al eens een reis naar dit Afrikaanse land. Ik was uitgenodigd door ZOA-Vluchtelingenzorg om kennis te maken met hun werk in Ethiopië. In het bijzonder een aantal projecten in vluchtelingenkampen in Somali Region, een gebied in het oosten van Ethiopië.  Voor de financiering van één van deze projecten (waterzuivering) was ik in het kader van de actie Walk4Water letterlijk in beweging gekomen. Water is voor Nederlanders zo vanzelfsprekend. In Somali Region heb ik gezien dat water voor mensen in de droge gebieden van Ethiopië alles behalve een vanzelfsprekendheid is. Onder deze mensen veel vluchtelingen uit Somalië. Maar ook zogenaamde IDP's, dat zijn mensen die in eigen land op de vlucht zijn geslagen. In totaal zijn er circa 250.000 IDP's in Ethiopië.  Formeel bestaan ze niet. Hun situatie is uiterst schrijnend.

Terug in Nederland heb ik in 2008 aandacht voor deze vergeten groep gevraagd. Onder andere bij Bert Koenders, toenmalig minister van ontwikkelingssamenwerking. Koenders heeft het op zijn beurt internationaal weer opgepakt. We zijn nu ruim twee jaar verder. Ethiopië heeft in oktober 2010 met de conventie van Kampala officieel het probleem van de IDP's erkend. Een geweldige doorbraak. ZOA is op dit moment de enige organisatie met veel kennis en ervaring met het werken met deze groepen. Eerst met particulier geld en nu ook met geld van de Verenigde Naties wordt gewerkt aan het repatriëren van IDP's naar de plaatsen waar men oorspronkelijk weggevlucht is.

De eerste families zijn inmiddels terug. Daar wordt men nu geholpen weer in het eigen bestaan te kunnen voorzien. Met een delegatie van ZOA zal ik het deze week met eigen ogen kunnen zien. Lichtpuntjes in een land waar zoveel leed en ellende is.

woensdag 2 februari 2011 
Ik neem altijd enkele boeken mee op reis. Deze keer in mijn koffer, naast de Bijbel, het nieuwe boek 'Mijn land' van Roel Kuiper, lijsttrekker Eerste Kamer voor de ChristenUnie. Kuiper schrijft over zijn verlangen naar een wereld waarin we het lot van anderen aantrekken en hulp bieden waar dat maar kan. Ik deel dat verlangen, maar hoe geef je dat handen en voeten in het oosten van Ethiopië?

Wij bezoeken dinsdag Hartisheik. Net buiten dit dorp leven meer dan 8000 Ethiopiërs (zogenoemde Internally Displaced Persons, IDP's) die zijn gevlucht voor de droogte, honger en conflicten in hun eigen regio's. De ontheemden zijn hier bij elkaar geplaatst in een kamp en leven daar al meer dan tien jaar. Al met al zijn de leefomstandigheden van de dorpelingen en de vluchtelingen verontrustend, veroorzaakt door een groot tekort aan eten en drinken.

In vergelijking met mijn reis in 2008 is de situatie in Hartisheik en het kamp sterk verslechterd. Er is een trend in de afgelopen jaren van steeds minder regen in het regenseizoen. Een gevolg van de klimaatverandering, zegt het hoofd regionale humanitaire hulp. Hij twijfelt sterk of de regen dit jaar wel komt. Door de waterschaarste zijn de prijzen explosief gestegen, tot wel tien keer zoveel als in het begin. Ik zie met mijn eigen ogen dat de door ZOA geïnstalleerde waterzuiveringsinstallaties en geleverde waterfilters goed functioneren. Een moeder vertelt dat haar acht kinderen minder ziek zijn vanwege het gezuiverde water. Geld dat is opgehaald met acties als Walk4Water wordt goed besteed. Het grote probleem is nu echter dat het water voor de meeste mensen veel te duur is geworden. Dat is een situatie waar zelfs ZOA geen directe invloed op heeft. We praten met stamoudsten en enkele families. 'Help ons nu aan voedsel en water', smeken deze mensen.  Ik kijk in hun ogen, zie hun kinderen, en realiseer me opnieuw dat we in een gebroken wereld leven.

Verbind mij met mijn land

vrijdag 4 februari 2011
Een dag na ons indrukwekkende bezoek aan Hartisheik bezoeken we het district Babile. Dit is het gebied waar vanwege de aanhoudende droogte meer dan tien jaar geleden veel gezinnen wegtrokken. Inmiddels is de situatie in dit gebied sterk verbeterd. Met hulp van ZOA zijn in de afgelopen maanden vijftig families teruggekeerd. We rijden met landrovers door het woeste landschap en ontmoeten uiteindelijk Dahir Hassan en Suleyman Sheik. Vanwege hun verweerde gezichten lijken het oude mannen, maar ze zijn bijna tien jaar jonger dan de Nederlandse parlementariër die hen de hand schudt. Met behulp van een tolk vertellen ze over hun leven.

Het vertrek uit Babile, de eerste goede jaren in Hartisheik en de steeds slechter wordende omstandigheden van de afgelopen jaren. Een voortdurende strijd om te overleven. Ze zijn ZOA dankbaar voor de geboden mogelijkheid om met hun gezinnen terug te kunnen keren naar het land van hun ouders en voorouders. De destijds achtergebleven familieleden hebben hen gelukkig weer met open armen ontvangen. Inmiddels zijn hun met 'modderstenen' gebouwde huizen gereed. Het materiaal daarvoor hebben ze gekregen. Na 'oplevering' van hun woning is nu de tijd aangebroken om met behulp van ZOA een os aan te schaffen. Ook krijgt men wat eenvoudig landbouwgereedschap en zaad. Noodzakelijk om de grond te gaan bewerken voordat in april de regen komt. Ze zijn gelukkig, maar het leven is nog steeds zwaar. Water is op dit moment geen probleem, maar hoe komen ze deze maanden aan voedsel? De plaatselijke overheid is de belofte om daar in deze overgangsfase voor te zorgen niet nagekomen.

Terug in Jijiga brengen we dat onder de aandacht van Guled Ahmed, de belangrijkste bestuurder uit Somali Region. Hij belooft actie. Ook belooft hij te zorgen voor de mensen in Hartisheik. Hiervoor is in de afgelopen dagen door ZOA al een noodplan gemaakt. We leggen het op zijn bureau. In het district Babile blijven de mensen optimistisch. Dahir Hassan en zijn vrouw Kadija laten ons trots hun kinderen zien. De jongste is net twee maanden oud. Ze hebben haar de naam Taju (Hoop) gegeven. Ook Suleyman Sheik en zijn vrouw Seynaba laten trots hun uit zeven kinderen bestaande gezin zien. Hun jongste kind is nog maar twee weken oud. Ze hebben hem de naam Firomsa gegeven. Dat betekent: Verbind mij met mijn land. De benaming van deze jonggeborenen raakt mij. Ik ontmoet in Ethiopië mensen die lijden en dagelijks voor hun bestaan moeten strijden, maar ze zijn niet zonder hoop. Achter op een taxibusje zien we de tekst 'Jesus never fails'.  Een boodschap om mee terug te nemen naar Nederland.

Waterdruppeltjes op een gloeiende plaat

Maandag 07 februari 2011
Eindelijk mag het vliegtuig landen op Schiphol. De harde wind die over Nederland blaast zorgde voor het nodige oponthoud. Met de ervaringen van de afgelopen week nog scherp op het netvlies, valt vanuit de lucht weer op hoe waterrijk ons landje is. 

Ongeveer op moment dat wij onze voeten weer op Nederlandse bodem zetten, rijden in Hartisheik de tankwagens met het water het kamp binnen waar duizenden Ethiopische ontheemden zo naar zitten te smachten. Een direct gevolg van activiteiten die na ons bezoek van afgelopen dinsdag aan het kamp door ZOA Ethiopië in werking zijn gezet. Ons werd toen duidelijk dat de aanhoudende droogte op korte termijn voor een humanitaire ramp zou kunnen zorgen. We hebben de mensen beloofd alles te doen om hen te helpen. Er is een noodplan ontworpen en indringend overleg geweest met de Ethiopische overheid. ZOA heeft aangegeven borg te willen staan voor waterhulp voor de komende zes weken. Op die manier kan in ieder geval de periode tot het invallen van het regenseizoen overbrugd worden. Van de Ethiopische overheid is voedselhulp gevraagd. Onder het noodplan zijn afgelopen vrijdag de benodigde handtekeningen gezet. En zo wordt nog geen vier dagen na ons bezoek aan het kamp in Hartisheik onze belofte om te helpen al ingelost. Geweldig nieuws. Vooral voor al die families in Hartisheik die niet wisten hoe ze de komende maanden door moesten komen. Terug in Nederland realiseer ik me dat deze hulp maar kleine druppeltjes zijn op een oververhitte Ethiopische plaat. Maar deze waterdruppeltjes maken op dit moment wel het verschil in mensenlevens.


Terug naar het overzicht

Delen |