25 jaar na de genocide: de lange termijn impact van ZOA’s hulp in Rwanda

25 jaar geleden kwam er na 100 bloedige dagen een einde aan de genocide in Rwanda. Van 6 april tot 18 juli 1994 vonden de gruwelijke massamoorden plaats die meer dan 800.000 mensen het leven kostten. 25 jaar na dato keren twee ZOA-medewerkers terug naar de plekken waar ze toen, direct na het geweld, in actie kwamen. Hoe staat Rwanda er nu voor? En wat is er nog te zien van het werk dat toen is verricht?

Impact op lange termijn 

Het werk dat ZOA destijds verrichtte doet nog steeds z’n werk en is in veel gevallen zelfs uitgegroeid. Zo wordt het ziekenhuis van Mwogo in de volksmond nog altijd de ‘ZOA-kliniek’ genoemd. De ziekenhuisdirecteur, die destijds bij ZOA in dienst was, biedt met een team van 16 zorgverleners veel verschillende vormen van zorg aan de plaatselijke bevolking. Gerrit Noordam: “Voor ZOA was het bouwen van ziekenhuizen destijds één van de prioriteiten. Het bood getroffenen direct kans op overleven. Uiteindelijk hebben we 7 à 8 ziekenhuizen kunnen opknappen.”

Watervoorziening nog steeds in gebruik

Ook een grootschalige waterput in Miamata herinnert aan de toenmalige inzet. Doordat rekening werd gehouden met toekomstige bevolkingsgroei tijdens de bouw, heeft de put over de jaren heen een groot verschil gemaakt in de regio, die er tot op de dag van vandaag mee wordt voorzien van drinkwater.

De verschrikkelijke herinneringen aan het werken te midden van de vele lijken is voor Noordam en Hooglander onuitwisbaar. De wetenschap dat ZOA’s inzet tot op de dag van vandaag onderdeel is van het herstel van Rwanda vergoedt veel.