ZOA vertrekt uit Afghanistan

Het valt ZOA zwaar, maar na bijna 20 jaar noodhulp en wederopbouw verlaten we Afghanistan. “Een moeilijk besluit”, bevestigt directeur Edwin Visser. “Het gaat nog lang niet goed in Afghanistan, maar grote donoren willen er nauwelijks meer in investeren. Dat houden we niet meer vol.” Gepassioneerde lokale ZOA-collega’s hebben – met hun inmiddels opgedane ervaring – wel het initiatief genomen om zelf organisaties in hun land op te zetten.

In de afgelopen 20 jaar heeft ZOA heel wat noodhulp- en wederopbouwprojecten uitgevoerd. Afghanistan wordt niet alleen geteisterd door allerlei vormen van geweld, ook natuurrampen hebben de toch al kwetsbare bevolking hard getroffen. Zo verleende ZOA noodhulp in Afghanistan na zowel overstromingen als bij grote droogte op verschillende plaatsen. “ZOA laat een zichtbare voetafdruk achter”, zegt Rina Teeuwen, die namens ZOA in Afghanistan werkt. “We hebben het verschil kunnen maken in veel mensenlevens met praktische hulp: waterputten slaan, huizen herstellen, (meisjes)scholen bouwen, boeren helpen en met meer dan 200 vrouwengroepen die opgezet zijn. Ook ondersteunden we vrouwen in de gevangenis en werkten we aan het bevorderen van vrede in dorpen. Onze projecten strekten zich uit van Uruzgan in het gewelddadige zuiden tot de provincies Shebarghan en Saripul in het onherbergzame noorden. We laten écht een duurzame erfenis achter.”

Afghanistan 1 2021
Van tent naar huis
Huizenbouw Afghanistan 2

Conflictbeheersing
Juist door die veelomvattende aanpak van ZOA hebben heel veel Afghaanse families hoop en perspectief gekregen. Rina noemt een voorbeeld. “We hebben zo’n 500.000 Afghanen in de provincie Sarepul geholpen: via het Nationale Solidariteitsprogramma (ondersteunt door de Wereldbank) gaf ZOA training in goed bestuur, en dorpsraden investeerden vervolgens in  infrastructuur en scholen. We gaven ook training in conflictbeheersing, niet alleen aan dorpsraden, maar ook op scholen. ZOA heeft op deze wijze in twee noordelijke provincies kunnen assisteren bij het oplossen van ruim 7600 conflicten, na bemiddeling van zowel mannelijke als vrouwelijke mediators. Heel veel leed is daardoor voorkomen. Iedere dorpsraad heeft bovendien een gelijk aantal vrouwen en mannen. Dat is een stimulans voor vrouwen om mee te denken en te praten.”

Dorpraad overleg Afghanistan aanrader

Hygiënetraining
Nog een voorbeeld van ZOA’s uitgebreide aanpak zijn de meer dan 2000 latrines die samen met de bewoners zijn gebouwd, evenals de bijna 6000 waterputten en -pompen  “Elke put voorziet gemiddeld 25 families van schoon water, dus heel veel families genieten van toegang tot schoon water. Daarnaast krijgen de families informatie over goede hygiëne en sanitatie”, vertelt Rina. “Bij een goede gezondheid hoort immers goede hygiënische gewoonten. Zo hopen we ziekten en (kinder)sterfte te voorkomen. Voor deze specifieke taak werden in alle dorpen waar ZOA met dit programma werkte  hygiënevoorlichters opgeleid.”

Wash point Nangarhar ZOA
Waterpunt in Nangarhar

Steun aan vrouwen
Steun aan Afghaanse vrouwen was in de afgelopen decennia een ander speerpunt van ZOA’s werk. Bijvoorbeeld ons project in de vrouwengevangenis in Shebarghan, waar vrouwen gevangen zitten vanwege ‘morele’ misdaden: ze verbraken hun verloving, hadden een niet-geaccepteerde relatie of liepen weg vanwege huiselijk geweld. Daarnaast heeft ZOA meer dan 200 vrouwengroepen opgericht, waar vrouwen elkaar helpen om zich te ontwikkelen op sociaal en economisch vlak. De groepen nemen ook initiatieven om kind-huwelijken tegen te gaan.

Anna Afghanistan
Anna, onze collega in Afghanistan

Stralend voorbeeld is Anna, onze collega uit Afghanistan. Ze werd uitgehuwelijkt op haar 14e,  kreeg zeven kinderen, ging door moeilijke jaren heen – mede door huiselijke geweld – maar vocht zich dapper een weg uit haar ellende. Ze is nu zelfs een rolmodel voor anderen en haar man is inmiddels trots op haar. Anna: “Ik luister naar de verhalen op vrouwengroepen en kan deze vrouwen bemoedigen; ik weet maar al te goed hoe zwaar het leven kan zijn. Samen met hen kijk ik naar wat welk mogelijk is, en hoe ze zelf initiatieven kunnen nemen tot positieve veranderingen.” Meer dan 4000 vrouwen zijn lid van een zelfhulpgroep. Velen van hen starten een kleine onderneming met behulp van het groepsfonds.

Winkeltje Afghanistan Vrouwen Zelfhulpgroep

Positief
ZOA’s vertrek is aanstaande. We dragen onze projecten over aan lokale collega’s die jarenlang voor ons hebben gewerkt en daardoor de nodige ervaring en training hebben. Rina ziet daar ook de positieve kant van. “Ik vind het mooi om te zien dat het vergroten van de weerbaarheid van vrouwen iets heel concreets oplevert. Naast onze mannelijke collega’s, hebben ook onze vrouwelijke collega’s hun eigen organisatie opgezet en fondsen geworven. Ik draag het graag aan hen over!”

overhandigen certificaat vocational training female prison  Febr2021
Rina Teeuwen (links) overhandigt een certificaat na een training aan een van de deelnemers.