Op het moment dat de granaten in de tuin vielen, was het voor de Oekraïense Larisa (72) en haar man duidelijk: ze moesten vluchten. Maandenlang hebben vrijwilligers ze van plek naar plek geholpen. Uiteindelijk konden ze weer terugkeren naar het huis waar ze al 25 jaar woonden. Maar hun problemen zijn nog niet voorbij.
Vluchten wilde Larisa niet op het moment dat de oorlog uitbrak in Oekraïne. Toch moest ze uiteindelijk wel. Larisa vertelt: "Het was verschrikkelijk. De granaten vlogen over ons huis en vielen in de tuin. We durfden niet eens naar buiten." Met twee krukken om op te steunen, kon Larisa nauwelijks vluchten, maar toch gingen ze weg. Het was te gevaarlijk om te blijven.
In het dorp waar ze terecht kwamen, leek het veilig. Tot ook daar de vijand kwam. De beschietingen werden steeds heviger. Larisa legt uit: "Je hoort het over je heen vliegen en denkt: zal het mij raken of een ander?"
Opnieuw moesten ze vluchten. Ze werden meerdere keren geholpen: naar Rusland, Belarus en uiteindelijk terug naar Oekraïne. Onderweg kregen ze ook hulp. Mensen kochten eten, kaartjes voor de trein en brachten een rolstoel wanneer Larisa niet meer kon lopen. "Als ik eraan terugdenk, komen de tranen weer. We hebben zoveel geleden."
Na ruim een jaar op de vlucht te zijn geweest, konden Larisa en haar man eindelijk terugkeren naar hun dorp Bobrovy. Hun huis werd alleen tijdelijk bewoond door families die waren gevlucht voor een overstroming na een damexplosie. Toen die families vertrokken, konden Larisa en haar man eindelijk weer hun eigen huis binnenstappen. Larisa vertelt: “Ik heb de muren gekust. Ik huilde van geluk en kon niet meer stoppen.”
Larisa en haar man leven van een klein pensioen: nog geen 200 euro per maand. “En alles is zo duur”; zucht ze. “Medicijnen, eten, hout voor de kachel." Het blijft telkens passen en meten voor Larisa en haar man. Ze vertelt: "Soms komt een huisarts uit de stad langs met medicijnen. Maar we hebben vaak sterkere medicijnen nodig dan hij meeneemt. En we kunnen ze ook niet zelf betalen."
Voor ouderen als Larisa en haar man is de kou deze winter nu hun grootste vijand. Brandstof voor in de kachel is voor hen van levensbelang. Hun stenen huis is namelijk vochtig en koud tijdens de winter. Daarom deelt ZOA in de regio brandstof uit. Larisa legt uit: “We stoken twee keer per dag. Dat helpt ons door de winter.”
Ondanks alles probeert Larisa vooruit te kijken. “Hopelijk geeft God mij nog een levensjaar”, zegt ze. “Misschien kan ik wat uien planten in het voorjaar.” Ze verlangt naar normale dagen, zonder angst voor beschietingen of zorgen over de kou. Haar grootste wens? “Dat er vrede komt. Dat we weer gewoon kunnen leven.”
We willen mensen zoals Larisa en haar man helpen om deze winter door te komen door warmte uit te delen. Help je ook mee?
Voor € 35 help je met truien, dekens en warme sokken. Voor € 65 geef je een familie een eigen kachel met brandstof.